Αρχική » Διδακτορικές Διατριβές » Υποψήφιοι Διδάκτορες » Παπαγγελής Λουκάς

Παπαγγελής Λουκάς

Προσωπικές Πληροφορίες

Θέμα ΔΔ:

 Variance Risk Premium, CPT and Asset Returns

Επιβλέπων Καθηγητής:


Μέλος επιτροπής-1:


Μέλος επιτροπής-2:


Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο:


Προσωπική Ιστοσελίδα:


Περίληψη Διδακτορικής Διατριβής


Ένας από τους μεγαλύτερους γρίφους στη σύγχρονη βιβλιογραφία στα χρηματοοικονομικά είναι το μεγάλο ασφάλιστρο διακύμανσης (VRP). Ερμηνεύεται ως ένα μέτρο που δείχνει την αποστροφή κινδύνου ή την αντίληψη απέναντι στον κίνδυνο ή την μακροοικονομική αβεβαιότητα και παρέχει πληροφόρηση για την απαιτούμενη αντιστάθμιση σχετικά με τον κίνδυνο μεταβολής της διακύμανσης ενός προϊόντος. Ορίζεται ως η διαφορά μεταξύ της εκ των προτέρων εκτίμησης της αναμενόμενης μελλοντικής διακύμανσης με ένα μέτρο που προϋποθέτει ουδετερότητα απέναντι στον κίνδυνο και της αναμενόμενης πραγματοποιηθείσας διακύμανσης μεταξύ ενός χρονικού διαστήματος.

Πρακτικά το VRP υπολογίζεται ως η διαφορά μεταξύ τεκμαρτής διακύμανσης μείον την παρατηρούμενη διακύμανση. Ο γρίφος αναφέρεται στις μεγάλες τιμές της διαφοράς που δεν δικαιολογείται από τα στοιχεία. Η τεκμαρτή μεταβλητότητα είναι συνήθως μεγαλύτερη, δηλώνοντας ότι οι επενδυτές είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν περισσότερα όταν αγοράζουν δικαιώματα προαίρεσης, σχετικά με τις τιμές που θα ίσχυαν αν τα δικαιώματα τιμολογούνταν με την παρατηρούμενη διακύμανση ή με τις ορθολογικές προβλέψεις της αναμενόμενης διακύμανσης.

Το VRP προσφέρει σημαντική βραχυχρόνια προβλεψιμότητα για τις αποδόσεις περιουσιακών στοιχείων και ο συνδυασμός με άλλες χρηματοοικονομικές ή μακροοικονομικές μεταβλητές που προσφέρουν μακροχρόνια προβλεψιμότητα οδηγεί σε καλύτερες και στατιστικά σημαντικότερες προβλέψεις. Έτσι το VRP μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την πρόβλεψη αποδόσεων και να χρησιμοποιηθεί για την ερμηνεία ενός άλλου μεγάλου γρίφου των χρηματοοικονομικών το ασφάλιστρο (υπερ)απόδοσης (ERP). Όμως οι μηχανισμοί που δημιουργούν το VRP δεν έχουν κατανοηθεί πλήρως. Τα συνήθη υποδείγματα που βασίζονται στην θεωρεία της αναμενόμενης χρησιμότητας δεν μπορούν να δημιουργήσουν VRP άρα δεν παρέχουν κάποια εξήγηση για την ύπαρξή του. Αν στα υποδείγματα συμπεριληφθούν άλματα ή αν χωρισθεί η διακύμανση σε διακύμανση λόγω ανοδικών και λόγω πτωτικών αποδόσεων, είναι δυνατό να ταιριάξουν τα αποτελέσματα των μοντέλων με τα στοιχεία, αλλά οι αιτίες και οι μηχανισμοί δημιουργίας του VRP δεν αποκαλύπτονται. Όμως για την κατανόηση της αγοράς οι προτιμήσεις του κοινού και ο τρόπος αντίδρασής του είναι πολύ σημαντικοί παράγοντες. Καθώς οι άνθρωποι τείνουν να υπερεκτιμούν το μη συνηθισμένο, ο μετασχηματισμός των αντικειμενικών πιθανοτήτων, με την υπερεκτίμηση των άκρων (ουρά) των κατανομών, επηρεάζει την διαδικασία λήψης αποφάσεων. Θα χρησιμοποιήσω τη στάθμιση των πιθανοτήτων για την μελέτη του VRP και καθώς η στάθμιση των πιθανοτήτων είναι βασικό χαρακτηριστικά της αθροιστικής θεωρίας της προοπτικής, (CPT) θα χρησιμοποιήσω την CPT στην ανάλυσή μου.

Επίσης καθώς είναι γνωστό ότι η μακροοικονομική αβεβαιότητα και οι προοπτικές της οικονομίας επηρεάζουν το σύνολο της αγοράς και ότι μια πιθανή ερμηνεία για την ύπαρξη του VRP είναι λόγω της μακροοικονομικής αβεβαιότητας , θα συμπεριλάβω μακροοικονομικές μεταβλητές στο υπόδειγμά μου έτσι ώστε να μπορέσει να συλλάβει κάθε πηγή επηρεασμού των αγορών και με αυτό τον τρόπο να εξηγήσω καλύτερα την ύπαρξη του φαινομένου του VRP.

Έτσι στόχος της διατριβής μου είναι η δημιουργία ενός υποδείγματος τιμολόγησης που να συνδυάζει τα κλασικά υποδείγματα με τη συμπεριφορική χρηματοοικονομική και την στάθμιση πιθανοτήτων και θα συμπεριλαμβάνει μακροοικονομικές μεταβλητές. Το VRP θα χρησιμοποιηθεί για να εξηγηθεί το ERP και τα δύο μαζί για την πρόβλεψη των αποδόσεων, ενώ θα γίνει προσπάθεια να μετασχηματισθεί το υπόδειγμα για την δυναμική εκτίμηση των VRP, ERP και των αποδόσεων.


One of the most important puzzles in the recent asset pricing literature history is the large Variance Risk Premium (VRP). It is interpreted as a measure of risk aversion or risk perception or macroeconomic uncertainty and reflects the information about the required compensation to hedge the risk associated with the future variation of an asset variance. It is defined as the difference between the ex-ante risk-neutral expectation and the physical-statistical (actual) expectation of an asset return variance at time t over the (t, t+1) time interval.

As a simplification of the above definition, VRP in practice is calculated as the implied variance of an asset minus its realized one. The puzzle refers to the large values of the difference that is not supported by the data. The implied variance is usually much larger than theory predicts, suggesting that investors are willing to pay increased prices when buying options compared to the prices that should be paid using the observed or the rational expectancy of the realized variance.

VRP provides significant short-term predictability for asset returns and the combination with other known financial or macroeconomic long-term predictor variables, results in improved and more statistic significant predictions. So VRP can be used to predict asset returns and it can help in the explanation of another puzzle, the equity risk premium (ERP). Τhe mechanisms that drives the VRP are not fully understood. The standard models with constant relative-risk aversion (CRRA) preferences, cannot generate a nonzero VRP therefore they aren’t providing any explanation. The inclusion of jumps in structural models and the decomposition of the VRP to negative and positive part, made possible to fit the data to the model. But the reasons and the mechanisms that generates the VRP are still not explained. To understand the market and study asset returns, investor preferences and the way that they actually act is very important factors. People have the tendency to overweight the non-usual. The transformation of the objective probabilities by overweighting the tails of a distribution (the non-usual), has implications in decision making process. The probability weighting feature is a key feature of cumulative prospect theory (CPT). So I will use probability weighting and CPT features to study the VRP.

In addition it is known that macroeconomic uncertainty and the outlook of the economy, affects market returns. One possible explanation for the existence of the VRP is due to macroeconomic uncertainty. Macroeconomic variables will be included to the model so that it can capture every possible source of market influence and better address the problem of explaining and understanding the VRP.

Thus the construction of a model that incorporates CRRA preferences, behavioral finance and probability weighting and macroeconomic variables, is the aim of my thesis. The VRP will be used to produce the ERP and both of them will be used to predict asset returns. Finally it will be attempted to transform the model for the dynamic estimation of VRP, ERP and asset returns.

Σύντομο Βιογραφικό


Από τον Μάρτιο του 2019 έως σήμερα είμαι Υποψήφιος Διδάκτωρ του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.) στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών.

Από το 2016 έως το 2018 παρακολούθησα το Π.Μ.Σ. στη «Διοίκηση Οικονομικών Μονάδων (ΔΟΜ)» με κατεύθυνση τη «Διαχείριση Κεφαλαίων και Κινδύνων» του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.) από το οποίο αποφοίτησα με βαθμό 9,46 λαμβάνοντας υποτροφία για καθένα από τα δύο έτη σπουδών ενώ για την Διπλωματική μου εργασία βαθμολογήθηκα με 10.

Από το 1993 έως το 1998 σπούδασα στο Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων της Σχολής Διοίκησης & Οικονομίας του Τ.Ε.Ι. Αθηνών, από το οποίο αποφοίτησα με βαθμό (6,96).

Το 2018 εγγράφηκα στο Πρόγραμμα Σπουδών της Πληροφορικής του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (ΕΑΠ) και παρακολούθησα μαθήματα του πρώτου έτους σπουδών.

Σεμινάρια Επιμόρφωσης - Πιστοποιήσεις

Είμαι κάτοχος της Πιστοποίησης «Γ» (Πιστοποιημένος Διαχειριστής Χαρτοφυλακίου) από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς κατόπιν εξετάσεων που έδωσα το 2009 ενώ τον Σεπτέμβριο του 2017 ανανέωσα την πιστοποίηση.

Είμαι κάτοχος πιστοποιήσεων από το χρηματιστήριο παραγώγων Eurex. - Eurex Trader - Eurex Clearer

Είμαι κάτοχος όλων των πιστοποιήσεων του Χρηματιστηρίου Αθηνών.

  • ΠΔΑ (Διαπραγμάτευση Αξιών)
  • ΠΔΠ (Διαπραγμάτευση Παραγώγων)
  • ΠΕΑ (Εκκαθάριση Αξιών)
  • ΠΔΠ (Εκκαθάριση Παραγώγων)

Την περίοδο Οκτωβρίου – Νοεμβρίου 2000 παρακολούθησα το Σεμινάριο Ειδικού Διαπραγματευτή του Χρηματιστηρίου Παραγώγων Αθηνών και έδωσα εξετάσεις λαμβάνοντας βαθμό 83%.

Την περίοδο Απριλίου – Μαΐου 2001 παρακολούθησα το Σεμινάριο «Εκκαθαριστή / Στελέχους Γραφείου Υποστήριξης» του Χρηματιστηρίου Παραγώγων Αθηνών και έδωσα εξετάσεις λαμβάνοντας βαθμό 85%.

Από 5 έως 8 Μαρτίου 2001 παρακολούθησα το σεμινάριο «Διαχείρισης Κινδύνου» του Χρηματιστηρίου Παραγώγων Αθηνών.

Το Μάιο του 2007 παρακολούθησα το σεμινάριο του Χρηματιστηρίου Αθηνών με θέμα «Το θεσμικό πλαίσιο για την προστασία από τις πράξεις κατάχρησης αγοράς και νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές ενέργειες».

Ξένες Γλώσσες: Αγγλικά

Γνώσεις Η/Υ

Είμαι άριστος χειριστής Η/Υ (Windows, Word, Excel, Access, PowerPoint, web Browsers, Seagate Crystal Reports και πλήθος άλλων) καθώς και ιδιαίτερων προγραμμάτων όπως

  • Bloomberg, Monopoly, Inforex
  • Συστήματα εκκαθάρισης όπως Ubix, Genex
  • Συστήματα διαπραγμάτευσης όπως GTP και peRISKope
  • Το σύστημα διαχείρισης κινδύνου και εκκαθάρισης Risk Value
  • Συστήματα Market Making (Ειδικής Διαπραγμάτευσης) όπως το RTS και το Horizon Trading System
  • Το πρόγραμμα Eviews
  • Βασικές γνώσεις matlab και mathematica

Έχω βασικές γνώσεις προγραμματισμού (c++ και VBA)

Εργασιακή Εμπειρία

Εργάζομαι στην Πειραιώς ΑΕΠΕΥ από την 02/01/2002 έως σήμερα στις κάτωθι θέσεις:

  • Από 10/07/2017 έως σήμερα Market Maker Μετοχών και Παραγώγων
  • Από 22/12/2015 έως 09/07/2017 Trader/ Risk Management / Middle Office Παραγώγων
  • Από 24/12/2014 έως 21/12/2015 Marker Maker Μετοχών
  • Από 03/04/2007 έως 23/12/2014 Trader/ Risk Management / Middle Office Παραγώγων
  • Από 02/01/2002 έως 02/04/2007 Εκκαθάριση Παραγώγων

Από τον Ιανουάριο έως και τον Ιούλιο του 2001 εργάσθηκα ως διαπραγματευτής στην Merit ΑΧΕΠΕΥ και καθώς ήμουν ο πρώτος διαπραγματευτής της χρηματιστηριακής στα παράγωγα, συμμετείχα στη δημιουργία και την οργάνωση του τμήματος Παραγώγων Προϊόντων.

Από τον Απρίλιο έως τον Σεπτέμβριο του 1997 εργάστηκα στην Εμπορική Τράπεζα της Ελλάδος στο Τμήμα Κίνησης Κεφαλαίων.

Στρατιωτικές Υποχρεώσεις

Tην περίοδο 1998 – 2000 εκπλήρωσα τις στρατιωτικές μου υποχρεώσεις υπηρετώντας ως Έφεδρος Αξιωματικός Πεζικού εκτελώντας τα καθήκοντα του υπευθύνου του γραφείου εκπαιδεύσεως.

Ερευνητικές εργασίες - Δημοσιεύσεις